1. MÔ TẢ CHUNG VỀ CUỐN SÁCH

  • Tên sách: Chuyên đề học tập Sinh học 12 (Tái bản lần thứ hai).
  • Bộ sách: Kết nối tri thức với cuộc sống.
  • Nhà xuất bản: Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam.
  • Đội ngũ tác giả: Phạm Văn Lập (Tổng Chủ biên kiêm Chủ biên), Đào Thị Minh Châu, Nguyễn Thị Hồng Liên, Đinh Đoàn Long.
  • Mục tiêu của cuốn sách: Sách được biên soạn nhằm định hướng phát triển năng lực học sinh thông qua các nội dung kiến thức gắn liền với thực tiễn cuộc sống. Cuốn sách tạo điều kiện cho học sinh mở rộng, nâng cao kiến thức chuyên môn, rèn luyện kỹ năng thực hành và triển khai các dự án nghiên cứu. Qua đó, học sinh được phát triển các năng lực chung như tự học, tư duy sáng tạo, giải quyết vấn đề, hợp tác nhóm và được định hướng nghề nghiệp trong tương lai.
  • Cấu trúc sách: Cuốn sách bao gồm 3 chuyên đề học tập chính, được chia thành 10 bài học (trong đó bao gồm 3 bài dự án thực hành gắn với từng chuyên đề). Sách sử dụng hệ thống các biểu tượng hướng dẫn học tập rõ ràng như: Mở đầu, Dừng lại và suy ngẫm, Kiến thức cốt lõi, Luyện tập và vận dụng, Em có biết.

2. TÓM TẮT NỘI DUNG CHÍNH

Nội dung cuốn sách xoay quanh 3 chuyên đề sinh học chuyên sâu và mang tính ứng dụng thực tiễn cao:

  • Chuyên đề 1: Sinh học phân tử
    • Khái quát về sinh học phân tử và giới thiệu các thành tựu lí thuyết, ứng dụng nổi bật như: kĩ thuật giải trình tự DNA, hệ thống chỉnh sửa gene CRISPR-Cas9.
    • Trình bày các ứng dụng của sinh học phân tử trong y tế, dược phẩm, nông nghiệp, công nghiệp thực phẩm, xử lí môi trường và pháp y. Sách cũng nhấn mạnh các nguyên tắc về an toàn sinh học và đạo đức sinh học.
    • Hướng dẫn chi tiết phương pháp tách chiết DNA qua 4 bước cơ bản (phá vỡ tế bào, loại bỏ protein, loại bỏ RNA, kết tủa và tinh sạch DNA) và các phương pháp phân lập gene (kĩ thuật PCR, RT-PCR tạo cDNA).
    • Trình bày quy trình công nghệ gene gồm 3 bước: phân lập gene chuyển, cài gene vào vector, chuyển vector vào tế bào nhận và ứng dụng chuyển gene ở thực vật, động vật.
    • Tổ chức thực hiện dự án tìm hiểu về các sản phẩm chuyển gene và đánh giá triển vọng của công nghệ gene trong tương lai.
  • Chuyên đề 2: Kiểm soát sinh học
    • Làm rõ khái niệm kiểm soát sinh học: là việc sử dụng thiên địch, sản phẩm sinh học hoặc tăng sức đề kháng của vật chủ để làm giảm kích thước quần thể sinh vật gây hại, nhằm thay thế/hạn chế tác hại của thuốc trừ sâu hóa học.
    • Phân tích cơ sở sinh thái học (quan hệ vật ăn thịt - con mồi, vật kí sinh - vật chủ, sinh vật đối kháng), cơ sở di truyền học và cơ sở sinh lí học của quá trình kiểm soát sinh học.
    • Trình bày cụ thể 6 biện pháp kiểm soát sinh học: (1) Duy trì, bảo vệ thiên địch tự nhiên; (2) Nhân nuôi và thả thiên địch; (3) Sử dụng thuốc trừ sâu/chế phẩm sinh học; (4) Bón phân hợp lí; (5) Tạo giống chống chịu (giống kháng); (6) Thả côn trùng tiệt sinh (SIT).
    • Tổ chức thực hiện dự án sưu tầm, điều tra các ứng dụng kiểm soát sinh học tại địa phương.
  • Chuyên đề 3: Sinh thái nhân văn
    • Định nghĩa sinh thái nhân văn là khoa học nghiên cứu mối quan hệ giữa hệ thống xã hội của con người và hệ thống tự nhiên. Nêu bật giá trị của sinh thái nhân văn đối với mục tiêu phát triển bền vững toàn cầu.
    • Phân tích giá trị của sinh thái nhân văn trong việc phát triển nền nông nghiệp bền vững (nông nghiệp sinh thái, mô hình nông lâm kết hợp).
    • Phân tích ứng dụng trong quy hoạch và phát triển đô thị sinh thái, đô thị xanh thân thiện với thiên nhiên.
    • Nêu vai trò của sinh thái nhân văn trong việc cân bằng giữa bảo tồn đa dạng sinh học (xây dựng khu bảo tồn, hành lang xanh, điểm nóng đa dạng sinh học) và phát triển kinh tế xã hội.
    • Đưa ra các giải pháp thích ứng và giảm nhẹ biến đổi khí hậu thông qua lăng kính sinh thái nhân văn.
    • Tổ chức thực hiện dự án điều tra, tìm hiểu thực trạng về một trong các lĩnh vực sinh thái nhân văn tại địa phương.

[download]cdht-sinh-hoc-12-knttvcs.pdf[/download]